ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΕΣ ΦΟΡΕΣΙΕΣ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ

Κεντημένες, πλουμιστές, χρωματιστές και χειροποίητες οι παραδοσιακές, εορταστικές φορεσιές της χώρας μας είναι συνυφασμένες με τον εορτασμό του Πάσχα

Οι Ελληνικές τοπικές φορεσιές είναι αναπόσπαστο κομμάτι της λαϊκής μας παράδοσης. Συνδέονται με τα ήθη, τα έθιμα και τις παραδόσεις των προγόνων μας. και ήταν ως επί το πλείστων κεντημένες στο χέρι. Το χρώμα, τα κεντήματα και η ονομασία ορισμένων εξαρτημάτων της ενδυμασίας, έδιναν πληροφορίες για την κοινωνική θέση και την οικογενειακή κατάσταση μίας γυναίκας. Όλες όμως είναι πραγματικά έργα τέχνης και με αφορμή τον εορτασμό του Πάσχα αξίζει να δούμε τις πιο χαρακτηριστικές εορταστικές.

Γιορτινή ενδυμασία της Καπουτζήδας, της σημερινής Πυλαίας Θεσσαλονίκης

Η Καπουτζήδα είναι το όνομα που χρησιμοποιούν οι παλιοί Θεσσαλονικείς για την Πυλαία. Το όνομα της προέρχεται από την Τουρκική λέξη «καπού» που σημαίνει πόρτα, καθώς οι κάτοικοί του “φυλούσαν” τις πύλες της Θεσσαλονίκης, γι αυτό και θεωρούταν εξέχοντα πρόσωπα της κοινωνίας.

Η εορταστική ενδυμασία των γυναικών της Πυλαίας αποτελείται από λευκό πουκάμισο και μπλε σκούρο σαγιά, υφαντή ποδιά ενώ στη μέση φοριέται το ζωνάρι με το κλεικουτήρι.

*Πηγή:Δημιουργός Παπανικολάου Ιωάννης Φορέας Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας-Θράκης*

Πασχαλινή ενδυμασία από το Μελισσοχώρι Θεσσαλονίκης

Το κόκκινο ήταν το κυρίαρχο της Πασχαλινής φορεσιάς των γυναικών στο Μελισσοχώρι. Το κόκκινο συμβολίζει τη χαρά που φέρνει το μήνυμα της Ανάστασης.

*Πηγή φωτογραφίας: Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Μακεδόνων/www.popsm.gr*

Γιορτινή φορεσιά από τη Μικρά Ασία

Τη βραδιά της Ανάστασης, οι ναοί στην Μικρά Ασία ήταν κατάμεστοι από τους πιστούς που περίμεναν την αναγέννηση από το Άγιο φως. Η γιορτινή φορεσιά των γυναικών ήταν εντυπωσιακή ως ένδειξη της οικονομικής ευμάρειας που χαρακτήριζε την πλειοψηφία των Ελλήνων της περιοχής.

Η πασχαλινή ενδυμασία των γυναικών, φτιαγμένη από καλής ποιότητα μετάξι αποτελούταν από το άσπρο ολομέταξο πουκάμισο, μεταξωτή βράκα, το μεταξωτό καβάδι, το γιλέκο και τη μεταξωτή ριγωτή ποδιά. Στη μέση τυλίγεται αρχαχνοΰφαντο σταμπωτό μαντίλι. Το κεφάλι στόλιζε κόκκινο φεσάκι, στο οποίο ήταν τυλιγμένο μαντίλι από χρυσοΰφαντο ύφασμα.

Πηγή :STACKELBERG, Otto Magnus von. Costumes & Usages des Peuples de la Grèce Moderne dessinés sur les lieux Παρίσι, Senefelder & Formentin pour Marino, περ. 1828/ Πάροχος: Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη

Το εορταστικό ένδυμα του Ρουμλουκιού Μακεδονίας

Η πιο χαρακτηριστική παραδοσιακή ενδυμασία της Μακεδονίας είναι του Ρουμλουκιού. Έχει προέλευση από τα χρόνια του Μεγάλου Αλεξάνδρου και θεωρείται η εορταστική παραδοσιακή φορεσιά της Αλεξάνδρειας Ημαθίας και χαρακτηρίζεται από τα εντυπωσιακά κεντήματα. Όσο περισσότερα ήταν και όσο καλύτερης ποιότητας οι κλωστές, τόσο υψηλότερη ήταν η κοινωνική θέση της γυναίκας που τα φορούσε. Το υλικό από το οποίο ήταν φτιαγμένο το μαντήλι ήταν επίσης ένδειξη της οικονομικής κατάστασης.

Η στολή αποτελούταν από εσωτερικό μακρύ βαμβακερό πουκάμισο (κουσούλι) με κέντημα εμπρός και πίσω, το σαγιά (μακρύς επενδύτης), το κοντόσι, τα μπρουμάνικα (πρόσθετα μανίκια), το ζουνάρι, την ποδιά ή φούτα.

Εορταστική ενδυμασία με χρυσοκεντημένο επενδύτη των Ιωαννίνων

Μία από τις πλέον χαρακτηριστικές και επιβλητικές εορταστικές παραδοσιακές ενδυμασίες είναι εκείνη των Ιωαννίνων. Οι αρχόντισσες των Ιωαννίνων, με την εξαιρετική άνθηση της κεντητικής, της χρυσοχοΐας, αλλά και κάθε μορφής χειροτεχνίας πρέπει να φορούσαν μία από τις πλουσιότερες φορεσιές μέσα στην Τουρκοκρατούμενη Ελλάδα, έχοντας ως αποκορύφωμα πολυτέλειας τη φορεσιά της περιόδου του Αλή Πασά.

Χαρακτηριστικό της συγκεκριμένης φορεσιάς είναι το μπρισίμι, το οποίο είδαμε να φορά και η Γιάννα Αγγελοπούλου Δασκαλάκη αποτίοντας φόρο τιμής στα 200 χρόνια από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης. Το φόρεμα και η ποδιά ράβονταν από ευρωπαϊκές στόφες. Το κάλυμμα του κεφαλιού ήταν ένα απλό κόκκινο φεσάκι με μακριά φούντα από γαλάζιο μεταξωτό κορδόνι.

Εορταστική φορεσιά της Στερεάς Ελλάδας

Το εορταστικό ένδυμα αποτελούταν από λεπτό πουκάμισο, άσπρο μάλλινο υφαντό σιγκούνι με περίτεχνα και πολύχρωμα κεντήματα στην άκρη, ένδειξη της κοινωνικής θέσης της γυναίκας. Στη μέση τοποθετούνταν κόκκινες ζώνες (από τις ανύπαντρες) και γαλάζιες (από τις παντρεμένες), οι οποίες χρησιμοποιούνταν για να συγκρατούν τη μάλλινη ποδιά.

*Πηγή φωτογραφίας: Παραδοσιακή Φλόγα- www.paradosiakifloga.gr*

Εορταστική παραδοσιακή φορεσιά Θράκης

Στην Θράκη κατά τον εορτασμό των ημερών της εβδομάδας των Παθών υπήρχαν μία σειρά από ιδιαίτερα έθιμα. Το πλέον ιδιαίτερο στοιχείο όμως του εορτασμού ήταν η ενδυμασία. Το πουκάμισο της φορεσιάς ήταν από χοντρό υφαντό, βαμβακερό ή μαλλοβάμβακο, συνήθως λευκό ή λευκό με ενυφασμένες ρίγες και δαντελωτό ποδόγυρο.

*Πηγή φωτογραφίας: foresies-paradosi.gr*

Παραδοσιακή Φορεσιά Ρούμελης

Παραδοσιακή φορεσιά της Ρούμελης ήταν επίσης εντυπωσιακή. Αποτελούταν από: σεγκούνι και ποδιά από τσόχα και εντυπωσιακή μαντήλα κεφαλής. Τα φλουριά που συμπλήρωναν την εμφάνιση μαρτυρούσαν την κοινωνική θέση της γυναίκας.

Παραδοσιακή Φορεσιά Κέρκυρα

Ένα από τα νησιά της χώρας μας που είναι συνυφασμένα με το Πάσχα είναι η Κέρκυρα. H Παραδοσιακή Ενδυμασία της Κέρκυρας συνάδει με τον χαρακτήρα των κατοίκων της. Χαρούμενη, έντονη και περήφανη.

*Πηγή:https://faiakonnisos.blogspot.com/*

Αποτελείται από: γιλέκο κεντημένο(πεσέλι), πουκάμισο, φούστα (βελέσι), ποδιά κεντημένη (βελένια), κεφαλόδεσμος με άνθη (κεφαλοδούρι και μπόλια)- ο τρόπος χτενίσματος λεγόταν μπουμπάρι-, η εορταστική Κερκυραïκή ενδυμασία ξεχωρίζει.

Παραδοσιακή ενδυμασία από την Ίο

Στα νησιά ο εορτασμός του Πάσχα λάμβανε χώρα με χορούς και νησιώτικα τραγούδια.
Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο της εορταστικής ενδυμασίας ήταν το μεταξωτό πουκάμισο διακοσμημένο με πλατιές μπιμπίλες , δαντέλες δηλαδή, ήταν το πιο εντυπωσιακό στοιχείο της φορεσιάς. Η μεταξωτή φούστα, το χρυσοΰφαντο σωκάρδι (γιλέκο) και μακρύ μεταξωτό μπινίσι (είδος επενδύτη), συμπλήρωναν το ένδυμα.

Η περιοχή του στήθους στολιζόταν με ένα μεταξωτό μαντίλι με μεταξοκεντήματα. Το στόλισμα του κεφαλιού, που ονομάζεται κουρλί, δημιουργούταν από καφέ βαμβακερό μαντίλι, ανθόκλαρα δουλεμένα με χρυσό τέλι και μεταξωτή μπόλια με χρυσοκεντήματα στις δύο άκρες.

*Πηγή φωτογραφίας: Πάροχος Ιστορική & Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος (EIM)*

Εορταστική παραδοσιακή ενδυμασία της Παραμυθιάς- Αθήνα

Και στην Αθήνα, πριν καν γίνει πρωτεύουσα του Ελληνικού κράτους, οι κάτοικοί της φορούσαν τα γιορτινά τους ενδύματα για να τιμήσουν τις ημέρες του Πάσχα. Οι παραδοσιακές εορταστικές φορεσιές της Αθήνας, είχαν έντονη επιρροή από εκείνες της Ρούμελης

Χρυσοκέντητη ποντιακή γιορτινή φορεσιά

Μία από τις πιο ιδιαίτερες και όμορφες γιορτινές φορεσιές της χώρας μας είναι αυτή του Πόντου. Είναι από τα πλέον εντυπωσιακά εορταστικά ενδύματα και ξεχωρίζει για τα έντονα χρώματά της και το χρυσό στοιχείο που επικρατεί.